به گزارش همشهری آنلاین، از این تعداد کمتر از ۱۰۰ تالاب در ایران شناخته شده و تاکنون ۲۶ تالاب کشور در کنواسیون رامسر به عنوان تالاب بین المللی به ثبت رسیده است. برخی از این تالاب های بین المللی دارای مجموعه ای از تالاب ها هستند ولی تحت عنوان یک تالاب شناخته می شوند. بنابراین، می توان گفت ایران ۳۵ تالاب بین المللی دارد. در کنوانسیون رامسر ۴۲ تیپ تالاب تعریف شده که از این تعداد، ۴۱ نوع آن (به جز تالاب های خیلی سردسیری توندرا) در ایران وجود دارد. طبق طبقهبندی این کنوانسیون از ۴۲ نوع تالاب شناخته شده، ۱۲ نوع آن ساحلی دریایی، ۲۰ نوع داخل خشکی و ۱۰ نوع مصنوعی هستند. بر اساس اطلاعات سازمان حفاظت محیط زیست، تالاب های ایران در قالب تالاب های حوضه های آبریز خلیج فارس و دریای عمان، دریاچه ارومیه، دریای خزر، فلات مرکزی ایران، شرق (هامون) و قره قوم تقسیم می شوند.
در فهرست مونترو
پراکنش جغرافیایی تالاب های ثبت شده ایران در کنوانسیون رامسر به این ترتیب است: حوضه خزر ۷ تالاب بین المللی، حوضه ارومیه ۵ تالاب، مناطق بیابانی ۴ تالاب، مناطق کوهستانی ۴ تالاب و مناطق ساحلی جنوب ۶ تالاب. از این تعداد، تالاب انزلی، تالاب هامون (دهانه جنوبی پوزک)، تالاب هامون (صابوری و هیرمند)، تالاب نیریز و کمجان و تالاب شورگل، یادگارلو و دورگه سنگی، ۶ تالابی هستند که در لیست مونترو قرار دارند؛ تالاب هایی که به لحاظ حفاظت و شرایط زیست محیطی در وضعیت مطلوبی به سر نمی برند یا در معرض خشک شدن قرار دارند، در لیست مونترو قرار می گیرند.
تالاب های بین المللی ایران به این ترتیب است: تالاب هامون پوزک، هامون صابری و هیرمند و خلیج گواتر و هور باهو در استان سیستان و بلوچستان، جزیره شیدور، تالاب خورخوران، دلتای رود گز و رود حرا و دلتای رود شور و شیرین میناب در هرمزگان، تالاب های نیریز و کمجان، پریشان و دشت ارژن در فارس، تالاب شادگان، خورالامیه و خور موسی در خوزستان، تالاب چغاخور در چهارمحال بختیاری، تالاب گاوخونی و تالاب های پایین دست زاینده رود در اصفهان، تالاب زریوار در کردستان، تالاب گمیشان، مجموعه آلاگل، آلماگل و آجی گل و شبه جزیره میانکاله، خلیج گرگان و آبندان لپوزاغمرز در گلستان، آبندان های فریدونکنار، از باران و سرخهرود در مازندران، پارک ملی بوجاق، تالاب انزلی و تالاب امیرکلایه در گیلان، دریاچه قوریگل در آذربایجان شرقی، تالاب کانی برازان، دریاچه قوپی، تالاب های شورگل، یادگارلو و درگه سنگی و دریاچه ارومیه در آذربایجان غربی و تالاب برم الوان در استان کهگیلویه و بویراحمد.
برخی از تالاب های ایران
برخی از معروفترین تالاب های ایران به این ترتیب است:
تالاب هورالعظیم در استان خوزستان: هورالعظیم گنجینه ای مظلوم در جنوب کشور محسوب می شود که حدود یک سوم آن در ایران است و مابقی در عراق. البته تا وقتی پر آب بود، همین یک سوم برای تماشای گونه های گیاهی و جانوری حیرت انگیز آن کافی بود. این تالاب امروز گرفتار خشکسالی است.
تالاب شادگان در استان خوزستان: شادگان که در جنوب جلگه خوزستان قرار گرفته، بازمانده ای از مجموعه تالاب های بین النهرین سابق به حساب میآید و شهرت جهانی دارد. این تالاب پناهگاه آرام و غنی حیات وحش است و از پر آب ترین رود ایران، یعنی کارون تغذیه می کند.
جالبترین خبرهای روز
- توییت عجیب ترامپ در مورد مشهد؛ بیبیسی: ترامپ دروغ میگوید!
- سود سهام عدالت به حساب بیش از ۴۴ میلیون نفر واریز شد
- حداقل حقوق بازنشستگان تامین اجتماعی ۲۳.۷۹۰.۰۰۰ تومان شد
تالاب استیل در استان گیلان: در شمالی ترین نقطه ایران و در فضایی به مساحت ۱۳۸ هکتار، تالاب دست ساز استیل (هستل) در میان درختان بلند توسکا و مزرعه های سرسبز و دلنواز محاصره شده است. شکار پرندگان مهاجر و ماهی در این تالاب ممنوع است.
تالاب انزلی در استان گیلان: تالاب وسیع انزلی در قامت یک تصفیه خانه تمام عیار، در مسیر رودخانه هایی قرار گرفته که به دریای خزر می ریزند. دنیای زیر آب این تالاب زیستگاه ۵۰ گونه ماهی و دنیای روی آب منزلگاه لاله های مردابی باشکوه است.
تالاب امیرکلاله در استان گیلان: امیرکلایه با وجود فاصله یک کیلومتری از دریای خزر، به تنها تالاب آب شیرین گیلان شهرت یافته است. اینجا رویش نیلوفرهای آبی منظره چشم نوازی خلق کرده و وجود پرندگان مهاجر و گیاهان دارویی مثل پسته دریایی نظر طبیعت گردان را جلب می کند.
تالاب سوستان در استان گیلان: درون و پیرامون سوستان لاهیجان مملو از نیزارها، گیاهان مردابی و درختان سر به فلک کشیده است.
تالاب عینک در استان گیلان: تالاب عینک بزرگ ترین تالاب درون شهری ایران است که با وجود زیبایی مثال زدنی و اهمیت گردشگری، وضعیت زیست محیطی مناسبی ندارد. نامگذاری عجیب این تالاب بر می گردد به شمایلش از نمای بالا که درست شبیه عینک به نظر می رسد.
تالاب کیاکلایه در استان گیلان: از نظر تنوع گونه های گیاهی و جانوری، تالاب کیاکلایه یکی از غنی ترین تالاب های گیلان است. البته درپی بی توجهی منابع طبیعی، تصرف سازه های شهری و دفع زباله و فاضلاب در تالاب، این گنجینه طبیعی به شدت در خطر نابودی است.
تالاب چغاخور در استان چهارمحال و بختیاری: چغاخور یک مقصد آرام و خنک برای سفرهای تابستانی است و به فیروزه غرب ایران شهرت دارد. از جذابیت های آن می توان به پرندگان مهاجر و بومی در آسمان تالاب و چشم انداز زیبای این منطقه بکر و حفاظت شده اشاره کرد.
تالاب گندمان در استان چهارمحال و بختیاری: گندمان یکی از ۱۰ تالاب برتر ایران است که در فصل زمستان، هزاران پرنده مهاجر برای گذراندن فصل سرما راهی آن می شوند. زنبق، نخل مرداب، آلاله آبی و بزواش جلوه جذابی به خانه امن پرندگان شهرکردی بخشیده اند.
تالاب سولقان در استان چهارمحال و بختیاری: تالاب سولقان در نیمه اول سال میزبان اهالی عشایری است که اطراف تالاب چادر می زنند و مدت ها آنجا زندگی می کنند. این منطقه پرشکوه روی بام ایران قرار گرفته و فرصت خوبی برای تماشای پرندگان مهاجر و مرغان آبی فراهم می کند.
تالاب دیورک در استان مازندران: تالاب بکر و وهم انگیز دیورک در یک مسیر جنگلی مملو از درختان پر شاخ و برگ قرار گرفته است. این تالاب به لطف آواز خوش آهنگ پرندگان و مه غلیظی که معمولا فضای آن را در بر گرفته، تجربه بی نظیری از تالاب گردی پیش روی گردشگران می گذارد.
تالاب ساهون در استان مازندران: تالاب ساهون که زمانی دریاچه ای بزرگ و پر هیاهو بود، امروز آبگیر محلی کوچکی است که دورتادورش را چراگاه ها و مرغزارها فرا گرفته اند. وجود چشمه سارها، پرندگان، وحوش فراوان و آب و هوای دل انگیز به زیبایی طبیعی این تالاب می افزاید.
تالاب فراخین در استان مازندران: یکی از جذاب ترین تالاب های ایران که در میان درختان پهن برگ جنگل های هیرکانی محاصره شده، تالاب فراخین است. این بهشت کوچک مازندران از نزولات جوی و آب چشمه های بالادست تغذیه می کند و به لطف مسیر پر پیچ و خم، بکر و دست نخورده باقی مانده است.
تالاب میانکاله در استان مازندران: میانکاله مازندران یک پهنه آبی وسیع و محبوب برای پرندگان آبی و خشکی مهاجر است. غنای تاریخی، زیستی، تفرجی و آموزشی این تالاب گردشگران را بی تاب سفر به کرانه ساحلی جنوب دریای خزر می کند.
تالاب فریدون کنار در استان مازندران: این تالاب برای عکاسی حیات وحش مناسب است؛ به ویژه آنکه آرامش فضای تالاب و تماشای رقص نیلوفرها روی سطح آب سراسر از زیبایی های تالاب فریدون کنار است.
تالاب کنیچال در استان مازندران: تالاب کنیچال یا همان مرداب بی نظیر هسل، به یمن وجود جلبک هایی که درون مرداب زندگی می کنند، در فصل های مختلف به رنگ های قرمز و سبز و نارنجی درمی آید و گردشگران طبیعت دوست را مات و مبهوت خود میکند.
تالاب گمیشان در استان گلستان: گمیشان مجموعه ای از آب بندهای شور و کم عمق و یکی از بکرترین تالاب های ایران محسوب می شود. تداخل آب شور و شیرین در این تالاب فرصت خوبی برای پرورش ماهیان متنوع فراهم می کند. به همین خاطر هرساله علاوه بر گردشگران، ماهیگیران داخلی و خارجی نیز راهی این تالاب شمالی می شوند.
تالاب آجی گل در استان گلستان: تالاب آجی گل یا به زبان ترکمنی، «تالاب تلخ»، یکی از باشکوه ترین، بزرگ ترین و مفیدترین تالاب های گلستان به شمار می رود. این تالاب زیستگاه امن برای تداوم حیات وحش، ماهیان و پوشش گیاهی خاص است.
تالاب آلماگل در استان گلستان: آب و هوای مدیترانه ای، طبیعت بکر و روشن و آب های مرواریدرنگ، تالاب آلماگل را به مکانی امن برای حیوانات و مقصدی دل پذیر برای گردشگران تبدیل کرده است. پرندگان مهاجر از سیبری این تالاب شور اما سرشار از زندگی را به عنوان پناهگاه انتخاب می کنند.
تالاب لیپار در استان سیستان و بلوچستان: این تالاب حاصل راکدشدن آب در یک دره صخره ای میان دو کوه بلند است و منظره دلا نگیزی پیش روی بیننده می گذارد. البته تالاب لیپار یکی از شورترین آب های جهان را دارد.
تالاب هامون در استان سیستان و بلوچستان: تالاب هامون اگرچه روزی بزرگ ترین دریاچه ایران و زندگی بخش استان سیستان و بلوچستان بود، مدت هاست خشک شده است. غوغای پرندگان مهاجر در فصل پرآبی تالاب، جاذبه بی نظیری برای گردشگران در دل زمین های کویری استان پدید می آورد.
تالاب پریشان در استان فارس: در منطقه ییلاقی و خوشآب و هوای ارژن و در فاصله کوتاهی از کازرون، تالابی وسیعی قرار گرفته، به نام تالاب پریشان. این تالاب نیز وضعیت نامناسبی دارد.
تالاب کمنجان در استان فارس: کمجان در مسیر کوچ پرندگان مهاجر قرار گرفته و پناهگاه امن یک درصد از پرندگان خاورمیانه است. این تالاب چندین دهه پیش در معرض خشکی قریب الوقوع بود، اما امروز با طبیعتی بکر و دل پذیر به استقبال گردشگران می آید و زیستگاه گیاهان تالابی از جمله نی، لوئی، شوره و درمنه است.
تالاب پساب در استان یزد: رهاسازی آب تصفیه خانه فاضلاب یزد معجزه ای در دل پستی بلندی ها و تپه های شنی کویر دروازه قرآن پدید آورده که آن را تالاب پساب مینامند. این منظره دل انگیز ساخته دست انسان و آبشخور حیات وحش است.
تالاب هشیلان در استان کرمانشاه: هشیلان به معنای خانه مارها و یکی از شگفتی های ناشناخته کرمانشاه است. به غیر از دسته های بزرگ پرندگان آبزی و کنارآبزی مهاجر که این تالاب را مامنی برای زمستان گذرانی می دانند، پوشش گیاهی تالاب در فصل های بهار و تابستان صحنه چشم نوازی در این منطقه خلق می کند.
تالاب بلمک در استان لرستان: گوری بلمک یکی از ۱۱ تالاب مهم پلدختر و زیستگاه فصلی ۱۵ گونه پرنده مهاجر است. از مساحت ۶۰۰هکتاری این تالاب وسیع امروز تنها ۱۴ هکتار باقی مانده است.
تالاب گاوخونی در استان اصفهان: گاوخونی تالابی با شهرت جهانی است. این تالاب حتی در زمان خشکی و کم آبی بهشت گردشگران و کویرنوردانی است که از حضور در فضای وهم انگیز و اسرارآمیز لذت می برند. تماشای پل قدیمی ورزنه، کبوترخانه ها، مسجد جامع و منطقه شاخ کنار در نزدیکی این تالاب خالی از لطف نیست.
تالاب کانی برازان در استان آذربایجان غربی: این تالاب که مدتها کم آب و حتی خشک شده بود، امروزه به طور کامل احیا شده و پذیرای پرندگان مهاجری مانند پلیکان، حواصیل و قو است. این تالاب از رودخانه مهاباد تغذیه می کند.
تالاب چملی در استان آذربایجان غربی: تالاب چملی که داخل دره ای سرسبز و میان درختان چنار و بید و نیزار پدید آمده، به جزیره چمن متحرک شهرت یافته است. زیرا وزش باد و جریان هوا به راحتی چمن معلق و شناور این برکه عجیب را به اطراف حرکت می دهد.
تالاب شورگل در استان آذربایجان غربی: شورگل تالابی به طول یک کیلومتر و عرض ۵۰۰ متر است. انواع گیاهان علفی و آبزی چهره این تالاب را زیبا کرده اند و انواع پرندگان مهاجر و جوجه آور حیات را به آن هدیه داده اند. شورگل از آب شور باران های محلی، چشمه ها و زهکشی اراضی کشاورزی پر آب است.
تالاب سولدوز در استان آذربایجان غربی: سولدوز یکی دیگر از تالاب های دستساز انسان و مامن زمستانه پرندگان مهاجر و بومی است. نی، جگن و درختچه های گز دور تا دور این تالاب را احاطه کرده اند تا صحنه ای که گردشگران پیش روی خود می بینند، چشم نوازتر شود. این تالاب آب شیرین در مجاورت تالاب های سیران، درنا، زینه ور و یادگارلو قرار گرفته است.
تالاب خورخوران در استان هرمزگان: خورخوران فرصت تماشای جنگل های حرا، پرواز پرندگان و ماهیگیری صیادان را یکجا فراهم می کند.
تالاب آقگل در استان همدان: یکی از تالاب هایی که در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده، تالاب آقگل ملایر با قدمت تقریبی ۴۰هزار ساله است. پرندگان مهاجری مانند فلامینگو، قو، غاز خاکستری، اردک مرمری، مرغ سقا و لک لک در این تالاب زندگی می کنند.
تالاب میقان در استان مرکزی: بزرگ ترین منبع سولفات سدیم کشور در تالاب میقان یافت می شود؛ چنانکه بیشتر وقت ها روی سطح تالاب با یک لایه نمک یا گنبدهای نمکی پوشانده می شود. با اینحال، بسیاری از پرندگان کمیاب ازجمله درناها به دلیل شرایط آب و هوایی خاص تالاب، این منطقه را برای مهاجرت فصلی انتخاب می کنند.
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0