نتایج جدید: یخ ماه آن قدرها که گفته شده زیاد نیست

بیا بازی ببین

یافته‌های جدید یک گروه از ستاره‌ شناسان آمریکایی، تردیدهای تازه‌ای درباره وجود مقادیر قابل‌ توجه یخ در سطح ماه ایجاد کرده است. در پژوهشی که در مجله علمی Science Advances منتشر شده، تیمی به سرپرستی شوی لی از دانشگاه هاوایی در مانوآ گزارش داده‌اند که به احتمال زیاد، یخ نسبتا خالص – یعنی موادی که بیش از حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد ترکیب سطحی را تشکیل دهند – در نواحی همیشه در سایه ماه وجود ندارد.

یخ ماه آن قدرها که گفته شده زیاد نیست

در سراسر منظومه شمسی، برخی از اجرام سنگی دارای نواحی دائما سایه‌دار (PSR) هستند. این نواحی در شرایط خاصی شکل می‌گیرند و محور چرخش جسم باید کم باشد و دهانه‌های عمیقی در نزدیکی قطب‌ها وجود داشته باشد که هرگز نور مستقیم خورشید به آن‌ها نتابد. به دلیل نبود جو برای نگه‌ داشتن گرما، این مناطق به طور مداوم بسیار سرد باقی می‌مانند.

حتی در عطارد، جایی که دماهای روزانه به بیش از ۴۰۰ درجه سانتی‌ گراد می‌رسد، این مناطق سایه‌دار می‌توانند نقش تله‌های سرد بلندمدت برای یخ را ایفا کنند. مشابه این شرایط، ذخایر یخ در سرس، بزرگ‌ترین جسم کمربند سیارکی نیز تأیید شده، اما در ماه، شواهد وجود یخ هنوز غیرمستقیم است و نشان می‌دهد که یخ در اینجا بسیار پراکنده و محدود است.

جستجوی یخ در ماه

تیم پژوهشی شوی لی جستجوی یخ در ماه را با تحلیل تصاویر طول موج مرئی چندین ناحیه دائما سایه‌دار (PSR) ماه گسترش داد. این تصاویر توسط ShadowCam، دوربین نصب‌ شده روی فضاپیمای پث فایندر لونار کره جنوبی که اولین مأموریت این کشور روی کره ماه است، ثبت شده بودند.

برای شناسایی یخ جامد، محققان روی دو ویژگی کلیدی نور آن تمرکز کردند: بازتاب بالاتر در طول موج‌های مرئی و پراکندگی نور به جلو که در مقایسه با ریگ‌ ماسه سطح ماه قابل تشخیص است. با تغییر زاویه دید دوربین و اندازه‌گیری تغییرات روشنایی سطح، این اثرات قابل شناسایی هستند. ستاره‌شناسان معتقدند که یخ ماه احتمالا خالص نیست و به شکل مخلوط‌هایی با ریگ‌ ماسه در نسبت‌های مختلف ظاهر می‌شود. بسته به درصد یخ موجود، این مخلوط‌ها الگوهای بازتاب و پراکندگی متفاوتی از خود نشان می‌دهند.

کمتر از حد انتظار

برای برخی از ستاره‌شناسان، نتایج جدید خبری ناخوشایند است، زیرا فرضیه‌هایی که پیش‌ بینی وجود مقدار زیادی یخ در نواحی دائما سایه‌دار ماه را داشتند با این داده‌ها در تضاد هستند. برای اینکه یخ به‌ طور قابل اعتماد با روش‌های بازتاب و پراکندگی نور شناسایی شود، باید حداقل ۲۰ تا ۳۰ درصد ترکیب سطحی را تشکیل دهد. با این حال، لی و همکارانش حتی در این محدوده هم هیچ نشانه واضحی از یخ در هیچ یک از مناطق مشاهده‌ شده توسط شَدو کم پیدا نکردند.

اگر این نتیجه تأیید شود، با قطعیت وجود یخ فراوان نزدیک سطح در نواحی همیشه در سایه ماه را منتفی می‌کند. با این حال، این بدان معنا نیست که یخ به‌ طور کامل وجود ندارد. تیم پژوهشی یادآوری می‌کند که برخی اندازه‌گیری‌ها هنوز می‌توانند با مخلوط‌هایی حاوی کمتر از حدود ۱۰ درصد یخ آب سازگار باشند؛ مقادیری بسیار کم که در حال حاضر ابزارهای شناسایی فعلی نمی‌توانند آن‌ها را تشخیص دهند!

چشم انداز مطالعات آینده

در پژوهش‌های آتی، لی و تیمش قصد دارند بررسی‌ها را دقیق‌تر انجام دهند و توانایی تشخیص یخ را به کمتر از یک درصد برسانند. حتی اگر تنها مقادیر کمی یخ تأیید شود، این یافته‌ها اهمیت بسیاری خواهند داشت، زیرا هم دسترسی به منابع حیاتی برای مأموریت‌های سرنشین‌دار آینده را نشان می‌دهند و هم می‌توانند سرنخ‌های جدیدی درباره نحوه ورود آب به ماه ارائه کنند. به علاوه، این داده‌ها ممکن است به ستاره‌شناسان کمک کنند تا زوایای تازه‌ای از تاریخچه اولیه و پیچیده منظومه شمسی را کشف کنند.

منبع: خبرآنلاین