آمریکا رسما اختیار کانال پاناما را به دست آورد؛ ۱۴ اردیبهشت ۱۲۸۳

بیا بازی ببین

مراسمی در ۴ مه ۱۹۰۴ [۱۴ اردیبهشت ۱۲۸۳] آغاز رسمی در اختیار گرفتن کانال پاناما توسط ایالات متحده را رقم زد. پس از آن‌که فرانسوی‌ها در تکمیل این کانال ناکام مانده بودند، این تلاش دوم سرانجام موفق شد اقیانوس‌های اطلس و آرام را به هم متصل کند؛ اقدامی که تجارت جهانی و همچنین چشم‌انداز فیزیکی و ژئوپولیتیکی آمریکای مرکزی را به‌طور چشمگیری دگرگون کرد.

دهه‌ها پیش از آن‌که این پروژه عملاً آغاز شود، بازرگانان و مهندسان مجذوب ایده ایجاد گذرگاهی برای کشتی‌های اقیانوس‌پیما در آمریکای مرکزی بودند؛ گذرگاهی که آن‌ها را از پیمودن هزاران مایل دریایی و سفر خطرناک به دور دماغه هورن بی‌نیاز کند. یک شرکت فرانسوی نخستین تلاش را برای ساخت چنین کانالی آغاز کرد، اما نتیجه فاجعه‌بار بود: حدود ۲۰ هزار کارگر بر اثر حوادث و بیماری‌های گرمسیری جان باختند و شرکت بدون آن‌که حتی به تکمیل کانال نزدیک شود، فروپاشید.

در سال ۱۹۰۲، کنگره ایالات متحده «قانون اسپونر» (Spooner Act) را تصویب کرد که اجازه خرید شرکت فرانسوی ورشکسته را صادر می‌کرد. پس از آن‌که آمریکا نتوانست با کلمبیا برای حفاری کانال به توافق برسد، از جدایی‌طلبان در منطقه باریک پاناما حمایت کرد؛ اقدامی که به تولد کشوری جدید و نیز ایجاد «منطقه کانال پاناما» انجامید؛ نوار زمینی به پهنای ۱۰ مایل در امتداد مسیر کانال که ایالات متحده بر آن حاکمیت داشت.

در ۴ مه ۱۹۰۴ – روزی که بعدها به «روز مالکیت» نام گرفت – پروژه رسماً آغاز شد. آمریکایی‌ها تا حد زیادی از اشتباهاتی که پروژه فرانسوی را نابود کرده بود، پرهیز کردند. مهندسان به ‌جای ساخت آبراهی هم‌سطح دریا از آب بندهایی برای ایجاد دریاچه‌ای داخلی استفاده کردند که از طریق سدها به اقیانوس‌ها متصل می‌ش.د افزون بر ایجاد دریاچه‌ی گاتون (Gatún Lake) – که در آن زمان بزرگ‌ترین دریاچه مصنوعی جهان بود – این پروژه مستلزم انفجار سنگ و ایجاد بریدگی گالیارد (Galliard Cut) معروف به «کولبرا کات» (Culebra Cut) بود؛ دره‌ای مصنوعی که با دینامیت از میان صخره‌های خط تقسیم قاره (Continental Divide) تراشیده شد تا مسیر کانال از آن بگذرد.

در اکتبر ۱۹۱۳، تقریبا نه سال پس از ازسرگیری ساخت‌وساز، پیام تلگرافی از رئیس‌جمهور «وودرو ویلسون» انفجار یک سد و آب‌گیری کولبرا کات را آغاز کرد و بدین ترتیب آب‌های اقیانوس‌های اطلس و آرام به یکدیگر پیوستند. در ماه اوت سال بعد، کانال پاناما رسماً افتتاح شد و بلافاصله الگوهای تجارت جهانی را دگرگون کرد؛ تغییری که تنها با افتتاح کانال سوئز در سال ۱۸۶۹ قابل مقایسه بود.

در طول دهه‌ای که ساخت کانال به طول انجامید، حوادث، بیماری و شرایط بسیار گرم باعث مرگ ۵۶۰۹ کارگر شد. ایالات متحده عملاً تا سال ۱۹۷۹ بر کانال و منطقه کانال پاناما حاکمیت داشت، تا اینکه در دوره ریاست‌جمهوری «جیمی کارتر» توافق شد مدیریت کانال در ۳۱ دسامبر ۱۹۹۹ [۱۰ دی ۱۳۷۸] به پاناما واگذار شود.

منبع: خبرآنلاین