دانشمندان از کشف چیزی غیرمنتظره در «مه» خبر دادند

همشهری آنلاین، فرخنده رفائی: مه یکی از آشناترین پدیده‌های جوی روی زمین است؛ توده‌ای از قطرات ریز آب که دید را کاهش می‌دهد و منظره‌ای مرموز ایجاد می‌کند. اما اکنون دانشمندان به کشفی رسیده‌اند که نگاه ما به مه را تغییر می‌دهد.

بیا بازی ببین

به گزارش فیوچریسم، قطرات مه میزبان تعداد زیادی میکروارگانیسم هستند؛ به‌طوری که محققان این محیط را با یک اکوسیستم آبی گسترده مقایسه کرده‌اند. به گفته پژوهشگران، تراکم باکتری‌ها در مجموع قطرات مه می‌تواند با تراکم باکتری‌ها در اقیانوس‌ها برابری کند.

«فران گارسیا پیشل»، از پژوهشگران دانشگاه ایالتی آریزونا، می‌گوید میلیون‌ها باکتری در قطرات مه زندگی می‌کنند و زمانی که همه این قطرات کنار هم در نظر گرفته شوند، غلظت باکتریایی آن‌ها مشابه آب دریاها است.

البته حضور باکتری‌ها در قطرات آب معلق در هوا موضوع کاملا جدیدی نیست، اما آنچه این پژوهش را متمایز می‌کند، بررسی رفتار این موجودات درون مه است. دانشمندان مدت‌ها نمی‌دانستند باکتری‌ها هنگام شناور بودن در ابرها و مه چه فعالیتی انجام می‌دهند و آیا صرفا به‌صورت غیرفعال در هوا جابه‌جا می‌شوند یا خیر.

برای یافتن پاسخ، پژوهشگران نمونه‌های هوا را پیش از شکل‌گیری مه، هنگام وقوع آن و پس از پراکنده شدنش جمع‌آوری کردند. آن‌ها روی نوعی مه به نام «مه تابشی» تمرکز کردند؛ مه‌ای که در روزهای آرام و بدون باد، بر اثر سرد شدن سطح زمین و چگالش بخار آب در نزدیکی سطح تشکیل می‌شود.

نتایج نشان داد تنها حدود یک درصد از قطرات مه حاوی باکتری هستند. با این حال همین مقدار اندک نیز رقم قابل‌توجهی را تشکیل می‌دهد؛ به‌طوری که در حجمی به اندازه یک انگشتانه از آب مه، حدود ۱۰ میلیون باکتری وجود دارد.

بیشتر بخوانید:

محققان همچنین دریافتند برخی گونه‌های باکتری در این محیط بسیار فعال هستند. یکی از این گروه‌ها «متیلوباکتریا» نام دارد که از ترکیبات ساده کربنی، ازجمله آلاینده‌هایی مانند فرمالدهید، تغذیه می‌کند. بررسی‌های میکروسکوپی نشان داد این باکتری‌ها درون قطرات مه رشد می‌کنند، بزرگ‌تر می‌شوند و تقسیم سلولی انجام می‌دهند.

این یافته باعث شده دانشمندان تعریف تازه‌ای از مه ارائه کنند. به اعتقاد آن‌ها اگر باکتری‌ها در قطرات مه رشد و تکثیر می‌شوند، این قطرات صرفا ذرات آب نیستند، بلکه نوعی زیستگاه واقعی به شمار می‌روند.

این کشف می‌تواند پیامدهای مهمی برای درک کیفیت هوا نیز داشته باشد. اگر برخی باکتری‌های موجود در مه قادر به مصرف آلاینده‌ها باشند، ممکن است نقشی پنهان اما مؤثر در پاک‌سازی جو ایفا کنند. پژوهشگران حتی هشدار داده‌اند که در پروژه‌های جمع‌آوری مه برای تأمین آب آشامیدنی، باید به نقش این میکروارگانیسم‌ها نیز توجه شود؛ زیرا هنوز مشخص نیست حذف آن‌ها از چرخه طبیعی جو چه پیامدهایی خواهد داشت.