عکس| بیسنووات اس کا-۱ ؛ بخشی مهم در مسیر توسعه جنگنده های شوروی

بیا بازی ببین

داستان بیسنووات اس کا-۱ از اواخر دهه ۱۹۳۰ آغاز شد؛ زمانی که شوروی برای رسیدن به سرعت های بالاتر در هوانوردی، به جای افزایش صرف قدرت موتور، تصمیم گرفت روی کاهش مقاومت هوا تمرکز کند.

در همین مسیر، ماتوس بیسنووات پس از تاسیس دفتر طراحی مستقل خود، پروژه ساخت یک هواپیمای پژوهشی ویژه را آغاز کرد. هدف اولیه دستیابی به سرعتی بین ۶۹۲ تا ۸۰۵ کیلومتر بر ساعت بود؛ عددی که در آن دوران بسیار بلندپروازانه به حساب می آمد.

مهندسان برای رسیدن به این هدف، هواپیمایی با بدنه ای بسیار باریک و سطح مقطع جلویی تنها ۰.۸۵ متر مربع طراحی کردند. حتی کابین خلبان نیز برای کاهش مقاومت هوا به شکلی خاص ساخته شد. یکی از جالب ترین نوآوری ها، صندلی هیدرولیکی خلبان بود که هنگام پرواز پایین می رفت تا ارتفاع کابین کمتر شود و هنگام نشست و برخاست دوباره بالا می آمد.

اس کا-۱ از آلیاژهای سبک ساخته شد و بال هایی با مساحت تنها ۹.۵ متر مربع داشت. نیروی آن را یک موتور ۱۲ سیلندر مایع خنک با توان حدود ۱۰۵۰ اسب بخار تامین می کرد. مهندسان همچنین با استفاده از سامانه خنک کننده تحت فشار و رادیاتوری با سطح فقط ۰.۱۷ متر مربع، موفق شدند مقاومت هوا را بیش از پیش کاهش دهند. ارابه فرود کاملا جمع شونده نیز از دیگر ویژگی های پیشرفته این هواپیما بود.

این هواپیمای تک سرنشین حدود ۸ متر طول، ۷.۲ متر دهانه بال و ۱۵۰۵ کیلوگرم وزن خالی داشت. حداکثر وزن آن به ۲۱۰۰ کیلوگرم می رسید و برای دستیابی به سرعتی بیش از ۷۰۰ کیلومتر بر ساعت طراحی شده بود. برد پروازی آن نیز حدود ۱۰۰۰ کیلومتر برآورد می شد.

آزمایش های پروازی در سال ۱۹۴۰ آغاز شد. خلبان آزمایشگر گئورگی شینانوف گزارش داد که هواپیما کنترل پذیری و توان مانور خوبی دارد، اما مشکلاتی مانند ناپایداری در برخی شرایط و داغ شدن بیش از حد روغن موتور نیز مشاهده شد. در ۲۶ مارس ۱۹۴۰ یک اشتباه در باز شدن فلپ ها هواپیما را تا آستانه سانحه پیش برد، اما خلبان موفق شد کنترل را حفظ کند.

با ادامه آزمایش ها، اس کا-۱ در ارتفاع ۵۵۰۰ متری به سرعت ۵۷۶ کیلومتر بر ساعت رسید و اهداف مرحله نخست پروژه را محقق کرد. تا ۵ ژوئیه ۱۹۴۰ آزمایش های اصلی به پایان رسید و نتایج نشان داد بسیاری از ایده های آیرودینامیکی پروژه موفق بوده اند. تنها ایراد مهم به طراحی کابین مربوط می شد که بعدها در نسخه بهبود یافته اس کا-۲ برطرف شد.

اگرچه اس کا-۱ هرگز به تولید انبوه نرسید، اما به یک نقطه عطف در هوانوردی شوروی تبدیل شد. داده های به دست آمده از این هواپیما و جانشین آن، اس کا-۲، در طراحی نسل بعدی جنگنده های شوروی نقش مهمی داشت و به مهندسان کمک کرد درک بهتری از پروازهای پرسرعت، کاهش مقاومت هوا و طراحی آیرودینامیکی به دست آورند. به همین دلیل اس کا-۱ امروز به عنوان یکی از مهم ترین هواپیماهای پژوهشی شوروی پیش از جنگ جهانی دوم شناخته می شود.

منبع: عصر ایران