خوشبینی به امضای دو رئیس جمهور ایران و آمریکا

نعمت‌الله ایزدی، دیپلمات ایرانی، شرق: پس از چند دهه از پیروزی انقلاب اسلامی، این نخستین‌بار است که چنین رویدادی به وقوع می‌پیوندد و ایران و ایالات متحده آمریکا موفق به امضای یک سند مشترک دوجانبه در سطح رئیس‌جمهور شده‌اند. باید نسبت به این موضوع نگاه خوش‌بینانه داشت؛ زیرا چنین اتفاقی به سادگی رخ نمی‌دهد.

من معتقد نیستم که تحولات و رخدادهای دوران جنگ، تأثیرات عمیق و دائمی بر روابط ما با کشورهای منطقه بر جای گذاشته باشد؛ بلکه اگر طرفین بتوانند شرایط جدید را درک کرده و با واقعیت‌های جدید کنار بیایند، این فرصت وجود دارد که روابط به سطح پیشین و حتی بهتر از آن بازگردد.مهم‌تر از همه این‌که نباید این تصور شکل بگیرد که کشورها می‌توانند تا ابد در وضعیت تخاصم باقی بمانند. برداشت من این است که زمینه چنین تغییری وجود دارد و شخصا نسبت به تحقق آن امیدوارم.واقعیت این است که ما در مسیر روابط خارجی، مجموعه‌ای از تعهدات داریم و در مقابل نیز طرف‌های دیگر تعهداتی دارند که این روند زمان‌بر است و به سرعت قابل جمع‌بندی نیست. برای مثال، در موضوعاتی مانند جبران خسارات، یا ایجاد صندوق‌های تأمین منابع مالی برای بازسازی، طبیعی است که ارقام و سازوکارهای مرتبط نیازمند زمان و کار کارشناسی گسترده است. برداشت من این است که مسیری که در حال شکل‌گیری است، می‌تواند به تقویت همان اصل توازن در سیاست خارجی منجر شود؛ اصلی که پیش‌تر نیز بارها به آن اشاره کرده‌ام.

انتظار من از کشورهایی مانند چین و روسیه این است که شرایط ایران در منطقه را به‌درستی درک کنند و نسبت به ظرفیت‌هایی که وجود دارد و امکان استفاده متقابل از آن‌ها، توجه لازم را داشته باشند. باید روابط از حالت صرفا ابزاری خارج شده و به سمت روابطی اصیل، پایدار و متعادل حرکت کند.آنچه امروز اهمیت دارد این است که نوعی تفاهم و همگرایی شکل گرفته است. در این میان، نقش هماهنگ‌کننده این روند، که احتمالا رئیس‌جمهور باشد، قابل توجه است؛ چه در پذیرش مسئولیت‌ها و چه در تبیین این مسیر. به نظر من، شکل‌گیری چنین سطحی از وفاق، امری کم‌سابقه یا حتی بی‌سابقه است و ارزش قابل توجهی دارد.