همشهری آنلاین-رابعه تیموری: یونس و شایان نوههای خونی بابا رضا و مامان زینب نیستند، اما آنها وقتی شنیدند بهزیستی از موسفیدکردههای سرزنده و فعال دعوت کرده که جای خالی مادربزرگ و پدربزرگ را برای کودکان مقیم مراکز شبه خانواده پُرکنند، تصمیم گرفتند این نقش و وظیفه دوستداشتنی را برای این کودکان محروم از خانواده بر عهده بگیرند. بهزیستی این ارتباط و همنشینی موسفیدکردهها با کودکان بیسرپرست و بدسرپرست را تحت عنوان طرح «دستهای مهربانی» ایجاد میکند تا طعم داشتن خویشاوند را به بچهها بچشاند و فرصت استفاده از تجربیات و مهربانیهای سالمندان معتمد را برای آنها به وجود آورد. زینب اجدادی و حاج رضا شبانی پدربزرگ و مادربزرگ یونس و همخانههای او هستند و حاج محمدحسین صادقی پدربزرگ شبه خانوادهای است که آندیا، هدیه و ۸ کودک دیگر در آن سکونت دارند.
یک حریف همیشه بازنده
بیا بازی ببین
نوههای خونی حاجی رضا میدانند در منچ بازی کسی حریف باباجون نیست، ولی حاجی رضا وقتی با شایان بازی میکند، دلش میخواهد بازنده باشد تا برای لحظهای برق شادی را در چشمهای این نوه غیرخونی دوستداشتنیاش ببیند. موقع بازی گل کوچک هم حواس باباجون به یونس است که برای حرمت گذاشتن به موی سفید بابابزرگ دروازهبان، موقعیتهای گل را از دست ندهد و از خیر بازکردن دروازه تیم حریف نگذرد، اما مامان جون هر چقدر سعی میکند میان شایان و دیگر نوههای تازه اش تبعیض قائل نشود، شایان خوب میداند چطور برای او دلبری کند تا درشتترین بادام دامن مادربزرگ را صاحب شود. این بادامها محصول باغ پدربزرگ و مادربزرگ است و مامان زینب علاوه بر آن که لابه لای خوراکیهای بچهها همیشه مشتی بادام هم میگذارد، گاهی آنها را به باغ میبرد تا مانند بسیاری از همسالانشان لذت چرخیدن در باغ میوه پدربزرگ را بچشند.
عروس زینب اجدادی و حاج رضا شبانی در بهزیستی شهرستان نیریز استان فارس کار میکند و او از آنها خواسته همانطور که برای ۱۰ نوه خونی خود پدربزرگ و مادربزرگی مهربان و همهچیز تمام هستند، کنار کودکان تحت پوشش بهزیستی هم باشند. مامان زینب میگوید: «بیشتر از بچهها ما به آنها دلبستگی پیدا کردیم و از قصهگویی و اختلاط با آنها لذت میبریم. این بچهها بهاندازه نوههای خونیمان عزیزند و آینده آنها برای ما اهمیت دارد.»
خادم یاران امام رضا، پدربزرگ شدند
در میان ۱۰ دختر بچه ۵ تا ۱۲سالهای که در مرکز نگهداری «یار مهربان» دوران کودکی خود را سپری میکنند، هیچکس در کدبانوگری به پای هانیه نمیرسد، اما آندیا با آن که جزء خردسالترین اعضای مرکز است، موقع آمدن بابامحمدحسین همپای هانیه میهمان داری و میزبانی میکند. هانیه و آندیا نمیدانند بابا محمدحسین مهربان سفیدمو که پدرانه دل به دلشان میدهد، مدیر همین مرکزی است که حکم خانه آنها را دارد.
محمدحسین صادقی کارمند بهزیستی شهرستان فلاورجان استان اصفهان بوده و وقتی بازنشسته شده، تصمیم گرفته با راه اندازی مرکز نگهداری «یار مهربان» در کنار کودکانی باشد که سالها از نزدیک شاهد مشکلات و زخمهایشان بوده است: «اغلب این بچهها هیچوقت گرمی رابطه معمول میان نوهها و پدربزرگها را نچشیدهاند و ما سعی میکنیم شرایطی را به وجود آوریم که آنها در مراکز نگهداری اینروابط خویشاوندی را تجربه کنند.»
اجرای طرح دستهای مهربانی بهزیستی باعث شده خانه بچهها شلوغتر شود و صادقی ازخادم یاران پرسابقه امام رضا (ع) بخواهد بهعنوان پدربزرگهایی معنوی گه گاهی به بچهها سر بزنند تا برای آنها از امام غریب (ع) بگویند: «بچهها مانند نوههایی که پای صحبت پدربزرگشان مینشینند، از اختلاطها و نقلهای خادم یاران رضوی استقبال میکنند و پای روایتهای آنها از مهربانیها و کرامات امام رضا (ع) می نشینند.»
پدربزرگهای خادم یار بچهها برای آنها سفری شیرین تدارک دیدهاند: «به جز یکی از بچههای مرکز که در کودکی به زیارت امام رضا (ع) رفته، هیچ کدام شان تا به حال حرم امام رضا (ع) را ندیده اند و خادم یاران وقتی شوروشوق بچهها برای زیارت را دیدند، مبلغی را برای تهیه مقدمات سفربچهها اهدا کردند.»
پلی میان نسلهای امروز و دیروز
طرح «دستهای مهربانی» یا «آغوش مهربانی» با هدف ایجاد ارتباط سالم، موثر و سازنده میان دو نسل طراحی شده است. حمیدرضا الوند، مدیرکل دفتر مراقبت و توانمندسازی کودکان و نوجوانان سازمان بهزیستی پیشتر درباره این طرح گفته بود: «نگاه ما در این طرح، یک نگاه دوسویه است؛ چرا که معتقدیم این تعاملات، نهتنها نیازهای عاطفی و اجتماعی کودکان را مرتفع میکند، بلکه بستری برای بازگشت حس کارآمدی و امید به زندگی در سالمندان عزیز فراهم میآورد.» سالمندان تحصیلکرده و توانمند بعد از طی مراحل گزینشی تخصصی میتوانند به عنوان پدربزرگ یا مادربزرگ معنوی در کنار بچه ها باشند: « حضور کودکان در کنار سالمندان از یک سو باعث انتقال تجربیات زیسته، ترویج فرهنگ تکریم و ارتقای مسئولیتپذیری اجتماعی در کودکان میشود و از سوی دیگر، این تعامل برای سالمندان نیز دستاوردهای روانی ویژهای دارد؛ به طوری که مشارکت در چنین برنامههایی، موجب افزایش انگیزه و امید به زندگی در آنان شده و حس ارزشمندی و کارآمدی را در این قشر عزیز تقویت میکند. این ارتباط دوطرفه، درواقع به سالمندان یادآوری میکند که همچنان عنصری پویا و تاثیرگذار در جامعه هستند.»
بیشتر بخوانید:خانه پدری فرزندان روشنای امید | کودکانی که در مراکز بهزیستی زندگی می کنند در ۱۸ سالگی مستقل می شوند
ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0