تفاهم‌نامه با آمریکا منقضی شد/ باید دنبال الگویی جدید بود

با گذشت بیش از یک ماه از امضای تفاهم‌نامه میان ایران و آمریکا، هنوز نشانه‌ای از اجرای مفاد آن دیده نمی‌شود و همین مسئله گمانه‌زنی‌ها درباره سرنوشت این توافق را افزایش داده است. برخی تحلیلگران معتقدند بدعهدی طرف مقابل و ناتوانی میانجی‌ها در پیشبرد روند توافق، عملاً این تفاهم‌نامه را از دستور کار خارج کرده است. در مقابل، تأکید می‌شود که تحقق منافع کشور نیازمند هماهنگی میان سه مؤلفه اصلی اقتدار ملی یعنی توان نظامی، حمایت مردمی و دیپلماسی است و دستگاه دیپلماسی برای دستیابی به نتایج ملموس باید با رویکردی تازه و کارآمدتر وارد عمل شود.

سیدحسین نقوی حسینی در گفتگو با نامه نیوز درباره سرنوشت تفاهم نامه امضا شده بین ایران و آمریکا گفت: باید بپذیریم ۳ ظرفیت اصلی برای بروز و ظهور قدرت ملی کشور وجود دارد. یکی از این ۳ ظرفیت، میدان عملیات نظامی است که اگر قوی عمل کند، ظرفیت مهمی است و ما می توانیم مطالبات ما را در حوزه دیپلماسی محقق کنیم. البته تاکنون میدان نظامی قوی عمل کرده است.

وی افزود: ظرفیت دوم خیابان و حضور مردم در صحنه است و حاکمیت به پشتوانه این ظرفیت می تواند اهداف خود را در دو حوزه نظامی و دیپلماسی دنبال کند. ظرفیت سوم حوزه دیپلماسی است که آن هم ظرفیت بزرگ و بالایی در نبرد با دشمن دارد و دیپلمات های ما در واقع با طرف مقابل در حال جنگ هستند. واقعیت آن است که اگر دستاوردی در میدان نظامی به دست آمد دیپلماسی باید آن را محقق کند و به نتیجه برساند.

این استاد دانشگاه یادآور شد: همه جریانات، گروه ها، دست اندرکاران و حاکمیت باید وحدت و هماهنگی بین این ۳ ظرفیت اقتدار ملی را بپذیرند تا کشور به اهداف خود دست یابد. این روزها شاهدیم عده ای فقط میدان نظامی را ظرفیت می دانند و عده ای دیگر فقط دیپلماسی را ظرفیت می دانند؛ عده ای نیز فقط حضور مردم را ظرفیتی برای نمایش اقتدار تصویر می کنند و به ۲ ظرفیت میدان نظامی و حوزه دیپلماسی دیگر توجهی ندارند. واقعیت آن است که هر سه حوزه، ظرفیت های اقتدار نظام هستند، البته هر کدام کارکردهای خود را دارد.

وی ادامه داد: تفاهم نامه باید در یک ماه گذشته به جایی می رسید اما نرسید؛ بالاخره دشمنان بدعهد هستند و به تعهداتی که وعده می دهند، عمل نمی کنند یا اجرای تعهدات خود را به تأخیر می اندازند تا حدی که طرف مقابل از خیر آن می گذرد. از این رو به نظرم تفاهم نامه امضا شده با آمریکا دیگر خیلی موضوعیت ندارد.

این نماینده ادوار مجلس گفت: نکته دیگر آن است که کشورهایی میانجی و میدان دار دیپلماسی نیز خیلی وزنه نبودند که بتوانند برای این تفاهم نامه اجماع بین المللی جمع کنند بنابراین عدم تعهد طرف مقابل به مفاد تفاهم نامه و عدم وزنه بودن میانجی ها کار را به جایی رساند که نتیجه ای از تفاهم نامه حاصل نشد.

وی افزود: تفاهم‌نامه دیگر معنایی ندارد، اگر میدان دیپلماسی بخواهد دستاوردهای نظامی و مطالبات مردم را محقق کند، باید مسیر دیگری را طی کند و الگوی جدیدی را در دستورکار قرار دهد، به طوری که از قوت و غنای لازم برخوردار باشد.