چرا برخی بدنسازان جوان می‌میرند؟

بی بی سی: اوایل همین ماه، مایلسون آراوجو مانند دفعات قبل عکسی از خود در یک باشگاه ورزشی منتشر کرد؛ تصویری که اندام ورزیده‌اش را به نمایش می‌گذاشت، اندامی که او را به یک بدنساز حرفه‌ای و چهره شناخته‌شده حوزه تناسب اندام با ده‌ها هزار دنبال‌کننده در شبکه‌های اجتماعی تبدیل کرده بود.

بیا بازی ببین

ماینکرفت | هیچی نگفت... یواشکی وین گرفت!	روبلاکس | رفتیم اسکویید گیم، دیگه رفاقتی باقی نموند...
ماینکرفت | پیکار سه نوب با دراگون... | بقا با رفقا قسمت ۹ (پارت آخر)	ماینکرفت | کی فکرشو میکرد توی بدوارز انقدر کمپ جوابه!!!

او با پوشیدن یک رکابی قرمز، بازوهایی را به نمایش گذاشته بود که به طرز باورنکردنی عضلانی بودند و انگار به یک ابرقهرمان تعلق داشتند.

اما چند ساعت بعد، این مرد ۳۵ ساله برزیلی پس از آنکه در خانه‌اش در ایالت باهیا در شمال شرق برزیل حالش بد شد، جان باخت.

اگرچه علت مرگ او هنوز اعلام نشده است، اما او یکی از چندین بدنسازی است که به طور ناگهانی جان خود را از دست داده‌اند.

در اواخر ماه مه، گابریل گنلی، یکی از شناخته شده‌ترین بدنسازان جوان برزیل، در ۲۲ سالگی بر اثر ایست ناگهانی قلب درگذشت. سال گذشته نیز دو بدنساز دیگر برزیلی در سنین ۳۰ و ۴۰ سالگی به علت مشکلات قلبی جان باختند که یکی از آنها هنگام شرکت در مسابقه فوت کرد.

موارد مشابهی نیز در نقاط دیگر جهان گزارش شده است از جمله دالاس مک کارور، بدنساز آمریکایی که در سال ۲۰۱۷ و در ۲۶ سالگی درگذشت، و یو لیندنر، بدنساز و فعال حوزه تناسب اندام اهل آلمان که در سال ۲۰۲۳ و در ۳۰ سالگی جان باخت.

اما چرا برخی بدنسازان که ظاهرا قوی و سالم به نظر می‌رسند، در سنین نسبتا پایین به طور ناگهانی می‌میرند؟

اما چرا برخی بدنسازان که ظاهرا قوی و سالم به نظر می‌رسند، در سنین نسبتا پایین به طور ناگهانی می‌میرند؟

خطرات بدنسازی رقابتی در مطالعه‌ای در سال ۲۰۲۵ تشریح شد. در این پژوهش، محققان حدود ۲۰ هزار بدنساز آماتور و حرفه‌ای را که بین سال‌های ۲۰۰۵ تا ۲۰۲۰ در مسابقات برگزارشده توسط نهاد اداره کننده این ورزش شرکت کرده بودند، بررسی کردند.

این مطالعه که در نشریه «یوروپین هارت ژورنال» منتشر شد، نشان داد احتمال مرگ ناشی از ایست ناگهانی قلبی در بدنسازان حرفه‌ای بیش از پنج برابر بدنسازان آماتور است. ایست ناگهانی قلبی وضعیتی است که در آن قلب به طور ناگهانی از تپش بازمی‌ایستد.

مرگ ناگهانی قلبی در میان افراد جوان و سالم پدیده‌ای نادر است و اغلب با بیماری‌های زمینه‌ای قلبی و عروقی ارتباط دارد.

این پژوهش ۱۲۱ مورد مرگ را شناسایی کرد که از میان آنها ۴۶ مورد به عنوان مرگ ناگهانی قلبی طبقه بندی شدند.

میانگین سن مرگ ۴۵ سال بود، اما در میان ورزشکارانی که همچنان به طور فعال در مسابقات شرکت می‌کردند، این رقم تنها ۳۴٫۷ سال بود.

دکتر مارکو وکّیاتو از دانشگاه پادوا در ایتالیا، نویسنده اصلی این پژوهش، گفت عوامل مختلفی ممکن است در مرگ این بدنسازان نقش داشته باشند از جمله «استفاده گسترده» از داروهای افزایش دهنده عملکرد، کاهش سریع وزن پیش از مسابقات و «تمرینات قدرتی بسیار سنگین».

مطالعه دیگری که پژوهشگران دانمارکی انجام دادند و در سال ۲۰۲۵ در نشریه «سرکیولیشن« منتشر شد، ۱۱۸۹ مرد شناخته شده به عنوان مصرف کنندگان استروئیدهای آنابولیک را بررسی کرد و آنها را طی ۱۱ سال با نزدیک به ۶۰ هزار مرد دیگر مقایسه کرد.

این مطالعه نشان داد مصرف کنندگان استروئید تقریبا ۹ برابر بیشتر در معرض ابتلا به کاردیومیوپاتی یا بیماری تضعیف کننده عضله قلب قرار دارند. خطر حمله قلبی در آنها سه برابر بیشتر بود و خطر نارسایی قلبی نیز بیش از سه برابر افزایش یافته بود.

استروئیدهای آنابولیک علاوه بر ایجاد مشکلات دیگری در مردان، از جمله کاهش تعداد اسپرم و اختلال نعوظ، می‌توانند فشار خون را افزایش دهند، روند تشکیل پلاک در شریان‌ها را تسریع کنند و باعث تغییرات ساختاری در خود قلب شوند.

در واقع، در مطالعه منتشرشده در نشریه «یوروپین هارت ژورنال» پژوهشگران کالبدشکافی بدنسازان فوت شده را نیز بررسی کردند.

در بسیاری از موارد، بزرگ شدن قلب و ضخیم شدن بطن چپ مشاهده شد، وضعیتی که می‌تواند خطر آریتمی و نارسایی قلبی را افزایش دهد.

در برخی موارد نیز آزمایش‌های سم شناسی و گزارش‌های عمومی نشان دهنده سوءمصرف داروهای آنابولیک بود، موادی که معمولا در کالبدشکافی‌های متداول بررسی نمی‌شوند.

کالبدشکافی بدنسازانی که در سنین پایین جان باخته‌اند، اغلب بزرگ شدن غیرعادی قلب را نشان داده است.

در یکی از مشهورترین نمونه‌ها، دالاس مک کارور، یکی از ستاره‌های بزرگ این ورزش، در سال ۲۰۱۷ و در ۲۶ سالگی درگذشت. کالبدشکافی نشان داد قلب او ۸۳۳ گرم وزن داشته است. بیش از دو برابر وزن مورد انتظار برای قلب یک مرد بالغ.

بررسی دیگری در سال ۲۰۲۲ که بر کالبدشکافی بدنسازان آمریکایی متمرکز بود، نشان داد قلب آنها به طور متوسط نزدیک به ۷۴ درصد سنگین‌تر از حد طبیعی بوده و دیواره‌های بطن چپ در برخی موارد تا ۱۲۵ درصد ضخیم‌تر از مقدار مورد انتظار بوده است.

در پژوهشی جداگانه نیز محققان گزارش‌های پزشکی قانونی از ایتالیا و اسپانیا را که مربوط به بدنسازان مرتبط با مصرف استروئیدهای آنابولیک بود، بررسی کردند.

در چندین مورد، ورزشکارانی در دهه سوم زندگی خود دارای قلب‌های بزرگ شده، ضخیم شدگی شدید عضله قلب و بیماری پیشرفته عروق کرونر بودند.

یکی از بدنسازان ۲۴ ساله با انسداد بیش از ۷۵ درصد در شریان‌های اصلی قلب مواجه بود، در حالی که هیچ سابقه خانوادگی شناخته شده‌ای از بیماری قلبی نداشت.

کلایتون ماسدو، متخصص غدد و پزشک ورزشی، می‌گوید: «قلب هم مانند هر عضله دیگری یک عضله است.»

او می‌افزاید: «من همیشه می‌گویم فقط با نگاه کردن به عضله دوسر بازوی یک بیمار می‌توانم تا حدودی اندازه قلب او را حدس بزنم، چون قلب همراه با سایر عضلات بدن رشد می‌کند.»

تمرینات وزنه برداری بدون استفاده از استروئیدها نیز می‌تواند باعث رشد قلب شود و این امر بخشی از یک سازگاری طبیعی و سالم بدن به شمار می‌رود.

اما لوئیز ادواردو فونتلس ریت، از انجمن قلب برزیل، می‌گوید زمانی که استروئیدها همراه با تمرینات بسیار سنگین استفاده شوند، قلب علاوه بر بزرگ شدن ممکن است به تدریج توانایی انقباض درست خود را نیز از دست بدهد.

او می‌گوید: «این روند می‌تواند به نارسایی قلبی منجر شود و در نهایت به مرحله‌ای برسد که دیگر قابل بازگشت نباشد.»

با این حال، در برخی موارد ضخیم شدن عضله قلب می‌تواند یک وضعیت ارثی باشد.

ریت می‌گوید: «این موضوع کاملاً سیاه و سفید نیست و ابهام‌های زیادی در آن وجود دارد.»

«ممکن است بیماری قلبی منشا ژنتیکی داشته باشد. ممکن است به استروئیدهای آنابولیک مربوط باشد. ممکن است به تمرینات ورزشی مرتبط باشد. یا ممکن است ترکیبی از هر سه عامل باشد.»

«هیچ راه امنی برای مصرف استروئیدهای آنابولیک وجود ندارد»

رودریگو گویس، بدنساز سابق، به بی‌بی‌سی برزیل گفت که تا ۳۰ سالگی بدون استفاده از داروهای نیروزا مسابقه می‌داد، اما پس از آن تصمیم گرفت تحت نظارت پزشک، دوره‌های مصرف استروئید را آغاز کند.

«دوره‌های مصرف» به بازه‌هایی گفته می‌شود که معمولاً چند هفته طول می‌کشند و فرد در آن‌ها استروئیدهای آنابولیک مصرف می‌کند، سپس مصرف را متوقف می‌کند تا بدن فرصت بازیابی و بازگشت به وضعیت عادی را پیدا کند.

گویس می‌گوید: «تاثیرات آن بر بدن باورنکردنی است.»

«خیلی سریع‌تر از حالت طبیعی رشد می‌کنید. بدن کم‌چرب‌تر می‌شود و عضلات سریع‌تر ریکاوری می‌شوند. به همین دلیل وسوسه کننده است.»

اما او می‌گوید حتی با وجود استفاده از دوزهای محتاطانه و تحت نظارت پزشک، دچار عوارضی مانند ریزش مو، استرس، بی‌خوابی و تعریق شدید شبانه شد.

به گفته او، بدترین عوارض جنبه روانی داشتند.

«هیچ وقت با این روند تزریق‌ها احساس راحتی نمی‌کردم. به نوعی حس می‌کردم معتاد به مواد مخدر شده‌ام. گفتنش سخت است، اما احساس می‌کردم کار اشتباهی انجام می‌دهم.»

گویس اکنون علیه سوءمصرف استروئیدها فعالیت می‌کند.

او می‌گوید: «هیچ راه امنی برای استفاده از استروئیدهای آنابولیک وجود ندارد. کاری که پزشکان می‌توانند انجام دهند مدیریت آسیب‌هاست، اما آسیب به هر حال وجود خواهد داشت.»

«از روی عضلات بازو می‌شود فهمید»

یکی از چالش‌های سنجش دقیق آسیب‌های ناشی از استروئیدها این است که بسیاری از کشورها مرگ‌های مرتبط با استروئید را به طور منظم ثبت نمی‌کنند.

در برزیل هیچ آمار رسمی درباره مرگ و میر مرتبط با استروئیدهای آنابولیک وجود ندارد. بسیاری از کشورها نیز مصرف استروئید را به عنوان عامل موثر در مرگ افراد ثبت نمی‌کنند.

در عوض، مرگ‌ها معمولا بر اساس علت فوری مانند حمله قلبی، سکته مغزی یا کاردیومیوپاتی طبقه بندی می‌شوند، نه بر اساس نقش احتمالی داروهای افزایش دهنده عملکرد.

کارشناسان پزشکی قانونی می‌گویند مصرف استروئیدها اغلب شناسایی نمی‌شود، چون این مواد شباهت زیادی به هورمون‌های طبیعی تولیدشده توسط بدن دارند و به همین دلیل تشخیص آنها پس از مرگ دشوار است.

مجموع این عوامل باعث می‌شود تعیین دقیق تعداد مرگ‌هایی که ممکن است با داروهای افزایش دهنده عملکرد مرتبط باشند، دشوار باشد.

ماسدو می‌گوید: «من هر روز با این موضوع سروکار دارم.»

«می‌توانم فقط با نگاه کردن به بازوی یک نفر متوجه شوم. متاسفانه وقتی آن عضلات را می‌بینم، اغلب می‌فهمم که قلب آن فرد از قبل آسیب دیده یا در حال آسیب دیدن است. در بیشتر موارد، هزینه واقعی این وضعیت را بعدها می‌پردازند.»